Onlangs werd ik door een lezing op de VU herinnerd aan de burgerberaden die daar eerder werden georganiseerd. Een burgerberaad richt zich op groepsgewijze gesprekken tussen mensen die elkaar niet kennen met het doel om nieuwe inzichten of beleidsmaatregelen te genereren. De spreker richtte zich tot mij in het publiek, omdat ik ook aanwezig was bij een van deze bijeenkomsten op de VU. “Jij was er toch ook, Paul?” “Ja, klopt.” Later stelde ik de vraag wat er met onze inzichten was gebeurd. Het antwoord begon positief, maar toch kon ik er bij navraag weinig concreets in ontdekken.
In mijn jaren op de VU heb ik een aantal mooie veranderingen gezien. Begin jaren negentig was de religieuze invalshoek erg sterk. Ik heb nog vergaderingen voor afdelingshoofden meegemaakt waar er werd begonnen met een gebed. Niet lang daarna zag ik een verbreding van een religieuze naar een meer levensbeschouwelijke universiteit. De VU is nu een internationaal georiënteerde universiteit die wetenschap, maatschappelijke verantwoordelijkheid én persoonlijke ontwikkeling centraal stelt.
De missie van de VU wordt omschreven als ‘vrije denkers voor mens, samenleving en planeet’. Wat er in deze brede omschrijving uitspringt, is het woord planeet. Het is volgens mij niet zo dat de VU er sterk uitspringt als een universiteit met een heel sterke klimaatmissie, ook al hebben wij weleens een prijs gewonnen als meest duurzame universiteit van Nederland. De VU staat ook voor diversiteit, maar dat lijkt vrijwel elke universiteit in Nederland te omarmen.
Wat ik zelf altijd mooi heb gevonden aan de VU is dat er, met wetenschappelijke kwaliteit als uitgangspunt, een sterke nadruk is op maatschappelijke impact. Alsof we met z’n allen vinden dat de belastingbetaler waar voor zijn geld moet krijgen met kennis die ertoe doet. Zo bewijzen we de samenleving een belangrijke dienst.
De meest zichtbare verandering die de VU heeft ondergaan, is de campus. De oude houten barakken zijn vervangen door prachtige gebouwen, zoals het NU-gebouw. En als ik me niet vergis, maakt het Wis- en Natuurkundegebouw straks plaats voor nieuwe gebouwen, prachtige sportvelden en hopelijk ook veel groen. De campus heeft in de loop der tijd een heel mooie make-over ondergaan. Oud-collega’s weten soms niet wat ze zien.
Maar nu moet de VU nog een belangrijke stap maken: de gebouwen een passende naam geven waar betekenis én passie in doorklinken. Wie noemt een mooi gebouw het NU-gebouw? Of het Initium? En het MF-gebouw, dat staat voor Medische Faculteit, is zelfs een misplaatste naam omdat er ook de gehele Faculteit der Gedrags- en Bewegingswetenschappen gehuisvest is. Je kunt met goed doordachte namen juist laten zien waar de VU voor staat. Als wetenschapper (en voetballiefhebber) zal ik een voorzetje geven.
‘A Broader Mind’ is een uitstekende naam om betekenis te geven aan de huidige onderwijsvisie. Je zou de hele campus A Broader Mind kunnen noemen. Het NU-gebouw zou je ‘A Sustainable Mind’ kunnen noemen. Het MF-gebouw zou je ‘A Human Mind’ kunnen noemen, want gedrag en bewegen doe je met je hoofd. Elke voetballer weet dat. Ik hoop dat de VU werk maakt van een meer betekenisvolle naamgeving, zodat de campus wat meer kleur en karakter krijgt. Dit moet toch een inkoppertje zijn voor het college van bestuur.