Ooit, toen ze nog geen half jaar op kamers zat, leken de straten van het Overtoomse veld in de duisternis op dat magische doolhof van Ravensburger. Ten eerste omdat elke straat en kruising daar hetzelfde uitzien. En daarnaast omdat het voelde alsof om de hoek zich zomaar een draak kon bevinden, of een trol.
Maar nu ze daar zo fietst, ook al is het half vier ’s nachts, ziet alles er onttoverend bekend uit. Die brievenbus, wat losliggende stoeptegels, een dixie die er al sinds mensenheugenis lijkt te staan – ze kent ze als haar linkerbroekzak.
Misschien dat daarom een nieuwe sticker op een lantaarnpaal haar opvalt. Of gewoon omdat ze de tekst herkent: Wij eisen de nacht op. Ze had die woorden in dezelfde felgele kapitalen laatst op haar tijdlijn gezet.
Niet zozeer uit verontwaardiging over een reeks verkrachtingen in het nieuws. Dat boezemde angst in toen haar ouders haar als tiener hadden verboden om alleen te fietsen. Anders zou een gestalte uit de bosjes springen en zich aan haar vergrijpen, dacht ze.
Inmiddels weet ze wel beter. Sinds ze naar Amsterdam verhuisde en wel alleen op pad ging, ondervond ze geen verkrachtingen of aanrandingen, gelukkig. Wel werd ze nagefloten, aangestaard, toegeroepen en uitgescholden. Intimidatie is geen granaat, eerder een openstaand gaspitje. Een sluipmoordenaar. Zelden mediageniek, doch alomtegenwoordig.
Dankzij een afsnijroute door het Westerpark arriveert ze ruim op tijd bij de pontsteiger. Daar tuurt ze over het IJ. Als het lampje van een openstaande koelkast in een pikdonkere keuken, doorklieft de tl-verlichte pont het sereen golvende water dat schittert in het maanlicht.
Ze weet het zeker: het mooiste moment van een feestje is het einde. Wanneer de huiseigenaar met subtiele opmerkingen aangeeft dat het festijn klaar is en de harde kern rozig en melig er niet over piekert om hun plek op de bank af te staan. Het liefst blijft ze plakken tot het ochtendgloren.
Het is een van die dingen die ze afgelopen jaar (veel te laat) over zichzelf heeft geleerd.
Als ze de voordeur achter zich dicht doet, pakt ze haar telefoon om haar vrienden te appen dat ze thuis is. Haar oog valt op het berichtje van een huisgenoot: ‘Daarom ga nooit alleen fietsen in de stad, kan je niet anders, neem dan een taxi!!!’
Ze smijt haar telefoon weg. Deze ‘goede raad’ stoort haar dus mateloos. Waarom moet iedereen in de wereld vrouwen tot treurens toe blijven behandelen als breekbaar vaasje?
“Moet ik meefietsen? Of wil je me bellen terwijl je alleen fietst?” Vast goedbedoeld, maar het draagt allemaal bij aan het narratief dat de vrouw ’s nachts te gast is in het domein van de man.
Wij eisen de nacht op. Ja, maar daar moeten we wel de ruimte voor hebben, denkt ze bij zichzelf. En zolang alle dochters, zussen en vriendinnen krampachtig afgeschermd worden van de nacht, krijgen ze nooit het zelfvertrouwen om hem te trotseren. Dan blijven trollen dus bestaan.