Opinie

08 maart 2019

Maak van de universiteit een vrijwilligersorganisatie

Laten we innovatief zijn op onze weg naar de participatiesamenleving, bepleit Tamara van Kessel. Waarom überhaupt nog universitaire docenten voor hun werk betalen? We geven de universiteit een Anbi-status en maken van studenten geen klanten meer maar dankbare ontvangers van mantelzorg.

Tijdens zijn eerste troonrede, op 17 september 2013, riep de kersverse koning Willem Alexander alle Nederlandse burgers op: werk mee aan de onvermijdelijk verandering van de klassieke welvaarstaat in een participatiesamenleving. En zie hier hoe de Nederlandse universiteiten als braafste van de klas op de eerste rang staan om aan deze opdracht te gehoorzamen.

Gepensioneerde hoogleraren dienen zich aan om het gat te vullen

Er zijn te weinig docenten om scripties na te kijken? Gepensioneerde hoogleraren dienen zich aan om dat gat te vullen, weliswaar tegen de wens van de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek in, maar volop participerend in het blijven bedienen van de klant die de student inmiddels is.

Is er in de afdelingsbegroting sowieso onvoldoende budget om het onderwijs te financieren? Geen probleem. Universitaire docenten steken geheel vrijwillig in hun avonduren en weekenden tijd in hun onderzoek - een wezenlijke bron voor het onderwijs - om zodoende door de week alle colleges draaiende te houden en nakijkwerk gedaan te krijgen.

Zijn er NWO- of EU-subsidies nodig om toch nog enigszins geld in het laatje te krijgen en betaalde onderzoekstijd mogelijk te maken? Alweer, universitaire docenten staan te trappelen om voorop te lopen in die concurrentieslag en, dragend naar vermogen en volharding steken zij hun vrijetijd in het opzetten van subsidieaanvragen, vaak wetende dat al dat papierschuiven heus niet zal betekenen dat zij tijdens het uitvoeren van het onderzoek zullen worden vrijgesteld van andere taken.

Gelukkig maar, want hoe blij worden zij wel niet door zich te kunnen wijden aan het grotere goed: de Nederlandse kenniseconomie die voor een prijsknaller gerealiseerd wordt!

Prachtig hoe pas afgestudeerde masterstudenten uit liefde voor hun vakgebied totaal onvoorbereid college geven

En nog mooier is de wijze waarop al die universitaire docenten met een (minder dan deeltijd) 0,5 fte-aanstelling uit puur plichtsbesef volop participeren om het universitaire systeem draaiende te houden: door onbetaald vergaderingen bij te wonen, mee te werken aan rapporten voor kwaliteitsinspectie, het land af te reizen om verplichte stages te regelen en ander lovenswaardig liefdadigheidswerk te doen.

Prachtig is ook hoe pas afgestudeerde masterstudenten met tijdelijke aanstellingen en schamele toekomstperspectieven uit liefde voor hun vakgebied totaal onvoorbereid college geven: de participatiesamenleving bloeit immers bij ‘learning on the job’.

Laten we innovatief zijn en een stap verder denken op deze mooie weg naar de participatiesamenleving. Waarom überhaupt nog universitaire docenten en hoogleraren als betaalde beroepsgroep behouden en universiteiten als bedrijven runnen? We maken van de universiteit een vrijwilligersorganisatie met ANBI-status, voeren een Wet wetenschappelijke ondersteuning in en maken van studenten geen klanten meer maar dankbare ontvangers van mantelzorg.

Wetenschappers kunnen zich laten onderhouden door donaties

Universiteiten zijn de oneindig oplaadbare batterijen van de creatieve industrie waar de grote steden tegenwoordig hun plaats in de wereld mee moeten veroveren. Laat gemeentes financiële ondersteuning geven in plaats van het ministerie van OC&W zodat gelijk ook de nationale onderzoeksagenda kan worden vervangen door een die direct de gemeentelijke (partij)politieke belangen kan weerspiegelen: dat betekent 100% valorisatie van onderwijs en onderzoek. Wetenschappers, actieve burgers pur sang, kunnen zich laten onderhouden door donaties uit de bedrijvensector, goedverdienende familieleden of partners, of giften van studenten die azen op een hoog cijfer.

Lager en middelbaar onderwijs, gezondheidszorg, transport en levensmiddelenbezorging: er liggen ook daar modellen voor het oprapen om die gewenste participatiesamenleving eindelijk tot volle wasdom te brengen. Waar wachten we op? We voelen toch zeker aan ons water, net als menig Nederlandse politieke leider, dat dit de weg is? Als wetenschap en het verkrijgen van fundamentele nieuwe inzichten gedijen bij de vrijheid om kritisch te zijn, de tijd om na te denken en aandacht voor degene aan wie kennis wordt overgedragen, dan wordt het nu hoogst tijd voor een ‘universitas’ van academische mantelzorgers die hier ondanks de overheid zorg voor dragen.

De auteur is assistant professor & programme coordinator MA Heritage Studies: Heritage and Memory Studies aan de UvA.

Tamara van Kessel

{ Lees de 1  reacties }

hits 598
Door NoHardFeelings op 11 juni 2019

Lmao ik hoop dat dit satire is.

Reageren?

Houd je bij het onderwerp, en toon respect: commerciële uitingen, smaad, schelden en discrimineren zijn niet toegestaan. De redactie gaat niet in discussie over verwijderde reacties.

Deze vraag is om te controleren dat u een mens bent, om geautomatiseerde invoer (spam) te voorkomen.