08 maart 2019

Gekneveld door financieel rendement

Als beginnend student kom je in aanraking met de inhoud en kwaliteit van onderwijs en onderzoek. De universiteit staat centraal als wetenschappelijke bron voor iedere student.

Toen ik aan het begin van dit studiejaar voorzitter werd van de universitaire studentenraad, veranderde mijn kijk op de VU niet. Maar naarmate het jaar vordert zie ik wel dat universiteiten als organisaties steeds vaker worstelen met de externe druk van financieel rendement. Men verwacht dat onderwijs en onderzoek maatschappelijk waardevol zijn. De maatschappelijke waarde van een universiteit wordt in toenemende mate gerelateerd aan financieel rendement.

De waarde van wetenschap valt te verdelen in economische en maatschappelijke waardes, maar de economische neemt tegenwoordig de overhand. Het onderwijs kost geld en er wordt een vergrootglas gelegd op wat het financieel oplevert. Fundamenteel onderzoek blijkt vanuit dat oogpunt minder aantrekkelijk, evenals de kleinschalige opleidingen.

Moet de kernvraag niet zijn: welk onderwijs vinden wij écht belangrijk? In plaats van: welke opleidingen zijn financieel rendabel?

Dat blijkt lastig vanwege de financieel autonome positie van universiteiten. Om een universiteit financieel gezond te houden, kun je gewoon niet om het rendement van opleidingen heen. Zo leidde de dalende studentenaantallen bij de studie Nederlands aan de VU onlangs tot opheffing van de bachelor literatuur & samenleving: Nederlands. En zij is bepaald niet de enige studie die dat overkomt. Veel meer opleidingen en universiteiten kampen met dalende studentenaantallen. Intensievere samenwerking tussen universiteiten zou dan ook een oplossing kunnen zijn. Bij dit financieringsmodel, gebaseerd op studentenaantallen, wil geen enkele universiteit halfvolle collegezalen. Universiteiten vissen immers uit dezelfde pool studenten. Zou de kwaliteit van het onderwijs en onderzoek er geen baat bij hebben als we de krachten nou eens gaan bundelen?

Het onderwijs staat, zoals niemand kan ontgaan, onder hoge druk. Daarom wordt al nagedacht over een nieuw bekostigingssysteem. En studenten en docenten laten van zich horen via landelijke onderwijsstakingen.

Wat vinden wij nu écht belangrijk in onderwijs en onderzoek? En welke investeringen en bezuinigingen gaan daar uiteindelijk mee gepaard? Dat zijn de kernvragen.

Päivi Reckman, voorzitter
p.reckman@studentenraadvu.nl

hits 140

Reageren?

Houd je bij het onderwerp, en toon respect: commerciële uitingen, smaad, schelden en discrimineren zijn niet toegestaan. De redactie gaat niet in discussie over verwijderde reacties.

Deze vraag is om te controleren dat u een mens bent, om geautomatiseerde invoer (spam) te voorkomen.