De angst voor schaliegas is wél rationeel

OPINIE

05 september 2013

De angst voor schaliegas is wél rationeel

Nergens komen de zorgen van de bewoners van schaliegasgebieden echt aan bod. De overheid benadert haar burgers kil en technocratisch.

Onlangs werd het onderzoek naar milieu- en veiligheidsaspecten van schaliegas, uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Economische Zaken, openbaar. Schaliegas is aardgas dat gewonnen wordt door gesteenten ondergronds met een mengsel van water, zand en chemische additieven onder druk te kraken. Er is een dicht netwerk van boringen voor nodig. Voor een derde deel van Nederland zijn inmiddels exploratievergunningen aangevraagd. In deze gebieden veroorzaakt het heel wat onrust; 55 gemeenten en twee provincies hebben al aangegeven er niets in te zien. Wie zijn de partijen in de discussie?

Gouden bergen

Aan de ene kant de olie- en gasindustrie die met het kraakproces ('fracking') en nieuwe boortechnieken (horizontaal boren) nieuw technisch speelgoed in handen heeft, en ons een 'golden age of gas' belooft. Deze partij wordt gesteund door het ministerie van Economische Zaken, waar men het einde van het Groningse gas ziet naderen, en door de chemische industrie.

Ongeruste burgers

Aan de andere kant staan de bewoners van de schaliegasgebieden die vrezen voor aantasting van hun woonomgeving door overlast, aardbevingen en luchtvervuiling. Verder de milieubeweging, die niets ziet in het verder opstoken van klimaatverandering met nog meer fossiele brandstoffen, en de waterleidingbedrijven die vrezen voor de kwaliteit van het grondwater. Er zijn overigens ook energiedeskundigen die erop wijzen dat de schaliegasvoorraden sterk overdreven worden, en het economisch onverstandig vinden om daar - voor de toekomst - op te vertrouwen.

Haastwerk

Het onderzoeksrapport van het ministerie heeft de gemoederen niet tot bedaren gebracht, integendeel. Er is veel kritiek op de kwaliteit ervan. Het is haastwerk, onder druk van een minister die zo snel mogelijk wil gaan boren, en uitgevoerd door adviesbureaus die zelf profiteren van schaliegaswinning. De wetenschappelijke kwaliteit is onder de maat. Zo wordt bijvoorbeeld relevante literatuur over grondwaterverontreiniging en luchtverontreiniging door schaliegaswinning buiten beschouwing gelaten.

Kil en technocratisch

Maar wat vooral ook opvalt, is de kille, technocratische benadering. Nergens komen de zorgen van de bewoners van de schaliegasgebieden echt aan bod; het gaat vooral over techniek. Voor bewoners belangrijke onderwerpen als overlast van continu draaiende boortorens, luchtvervuiling en schade aan de natuur komen onvoldoende aan bod. Volgens de onderzoekers zijn alle problemen beheersbaar, want de regelgeving is in Nederland zo goed. Het rapport is ook erg beperkt. Belangrijke vragen als hoeveel energie schaliegas nu werkelijk oplevert en of we niet beter in duurzame energie kunnen investeren, worden niet beantwoord.

Hoezo irrationeel?

De voorstanders van schaliegas verwijten de bezorgde burger graag irrationele angst voor technologie. Maar in feite reageert die burger bijzonder rationeel: mensen hebben veel over voor een goede woonomgeving. Wie straks een puttencomplex met een tiental schaliegasboringen als buurman krijgt, zal niet gerustgesteld worden door het onderzoeksrapport van minister Kamp. De gang van zaken rond de aarbevingen in het Groningse gasveld heeft de bezorgdheid alleen maar versterkt.

Zolang de zorgen van de bewoners van de schaliegasgebieden niet serieus genomen worden, zal de discussie over schaliegas alleen maar feller worden. En ook de zorgen van de milieubeweging over transitie naar duurzame energie verdienen een beter onderzoek.

 

Ko van Huissteden, universitair hoofddocent aardwetenschappen/milieuwetenschappen en voorzitter Stichting Schaliegasvrij Nederland
hits 3696

{ Lees de 1 reactie }

wat ook heel bijzonder is, is dat de naam van het gebruikte proces ineens een andere naam krijgt, waar "hydraulic fracturing" toch al jaren in de volksmond "fracking " heet. Heeft men nu ineens een veel minder gebruikelijk benaming gebruikt, nl."fraccen".
Daarmee worden alle engelstalige hits bij Google meteen buitenspel gezet.
Wie proberen ze hier te foppen?

Reageren?

Houd je bij het onderwerp, en toon respect: commerciële uitingen, smaad, schelden en discrimineren zijn niet toegestaan. De redactie gaat niet in discussie over verwijderde reacties